maandag 5 december 2016

To become

Psyche
Waaruit spreekt waar zelfvertrouwen? Welke tekenen? Identificatie met wat of wie en met welk recht? Is een constante, een moreel baken, in de menselijke ziel, ‘s mens innerlijk, niet alleen denk- maar ook werkelijk leefbaar? A confident and genuine self that is loaded and active with real insights? I tell you or you tell me? What's your opinion and experience on that?

Op een zeker bewustzijns- en ontwikkelingsniveau is gebrek aan zelfvertrouwen een vorm van twijfel. Zelftwijfel. Zelfbewustzijn is niet synoniem aan zelfvertrouwen. Zelfvertrouwen, gerechtvaardigd zelfvertrouwen, omvat meer dan enkel ego conciousness. In gedachten of al handelend kan of kon men daas en dwaas te werk gaan of niet zeker zijn van een zaak of van zichzelf.

Wat wordt een mens gewaar en hoe is het gesteld met dat gewaarzijn? En waarvan heeft een mens verstand, wat is de inhoud van zijn verstand en hoe is het hem daarbij ten moede? Je kunt je aan dingen en zaken overgeven, daar in opgaan. Dat gebeurt bij de vleet. Iedere dag opnieuw. Maar daarnaast is het belangrijk om tot jezelf te kunnen komen en bij jezelf te kunnen blijven, daarmee ook op jezelf te kunnen bouwen.

Is de menselijke psyche met al zijn geledingen een afspiegeling van een ziel en een zieleleven? Bestaat zoiets? Voor een antroposoof wel en onderzoek dienaangaande brengt hem tot specifieke psychologische en menskundige inzichten.

Algemeen taalgebruik en algemene notie. De dikke van Dale meldt over het veelgebruikte woord ‘psyche’ het volgende:

Psyche
psy·che
/psiχə, psiχe/
zelfstandig naamwoord • de psychen, psyches of psyche’s
1824 Grieks psuchè [(levens)adem, leven, geest, ziel], van psuchein [blazen]
1
in de klassieke wijsbegeerte het levensprincipe van de mens, dat na zijn dood als schim in de onderwereld voortbestaat en aan de levenden kan verschijnen (wel uitgebeeld als een vlinder)
a
in de latere Griekse wijsbegeerte het algemene levensprincipe
2
psychologie geheel van veronderstelde innerlijke processen en verrichtingen dat een verklaring kan bieden voor gedrag
geest
• iemands psyche doorgronden
3
in de algemene taal innerlijk, binnenste
4
geslacht van nachtvlinders

Met betrekking tot het hierboven aangesneden thema, de waarde van gerechtvaardigd zelfvertrouwen, bezien vanuit een antroposofisch denkkader, citeer ik de volgende tekspassage uit het hoofdstuk Het wezen van de mens van Rudolf Steiners (1861-1928) geschrift De wetenschap van de geheimen der ziel:

Rudolf Steiner
:

“In de bewustzijnsziel komt pas de werkelijke aard van het ‘ik’ naar voren. Want terwijl de ziel zich op het niveau van gewaarwording, gevoel en verstand in iets anders verliest (met zijn gewaarwordingsziel en verstands- en gemoedsziel; J.W.), vat zij als bewustzijnsziel haar eigen wezen aan. Daarom kan dit ‘ik’ door de bewustzijnsziel ook niet anders worden waargenomen dan door een bepaalde innerlijke activiteit. De voorstellingen van uiterlijke dingen worden gevormd zoals deze dingen komen en gaan; en deze voorstellingen werken in het verstand door hun eigen kracht verder. Wil het ‘ik’ echter zichzelf waarnemen, dan kan het zich niet alleen maar overgeven, dan moet het door innerlijke activiteit zijn wezen uit de eigen diepten te voorschijn halen om er bewustzijn van te hebben. Met de waarneming van het ‘ik’ - met de zelfbezinning - begint een innerlijke activiteit van het 'ik'. Door deze activiteit heeft de waarneming van het ik in de bewustzijnsziel een heel andere betekenis voor de mens dan de waarneming van alles wat via de drie delen van zijn lichamelijke natuur en de twee andere delen van zijn ziel (respectievelijk [1] fysiek lichaam, etherlichaam en astraal lichaam en [2] gewaarwordingsziel en verstands- en gemoedsziel; J.W.) tot hem doordringt. De kracht die in de bewustzijnsziel het ik openbaart, is in feite dezelfde kracht die zich in de hele overige wereld uitdrukt. Alleen komt ze in het lichaam en in de lagere delen van de ziel niet direct naar voren, maar openbaart ze zich trapsgewijs in haar werkingen. De onderste openbaring vindt plaats door het fysieke lichaam; dan gaat het trede voor trede omhoog tot dat wat de verstandsziel vervult. Je zou kunnen zeggen: met elke hogere trede valt een van de sluiers af waarmee het verborgene omhuld is. In wat de bewustzijnsziel vervult, betreedt dit verborgene ongesluierd de innerlijke tempel van de ziel. Toch verschijnt het daar slechts als een druppel uit de oceaan van het allesdoordringende geestelijke wezen. Maar de mens moet dit geestelijke wezen hier het eerst aanvatten. Hij moet het in hemzelf leren kennen; dan kan hij dit wezen ook in zijn openbaringen vinden.”

Zelfvertrouwen is belangrijk. Zeker vandaag de dag met al die stormen en eisen des tijds. Voor je het weet, alleszins in de 21e eeuw, word je weggevaagd; …van binnen en van buiten, enerzijds in een maalstroom van ’t eigen innerlijk en anderzijds bij een strijd om het bestaan, vastgenageld in een met andere mensen gedeelde leef- en werkwereld.

Storm… en toorn. Doet me tevens denken aan Sturm und Drang, niet enkel als een literaire stroming in de Duitse literatuur tijdens de Verlichting, maar bovendien toegesneden op een actieradius van Johann Wolfgang von Goethe (1749-1832), die zeker ook wel als een Stürmer und Dränger wordt gezien. Bekend in dat verband is ook zijn dichtregel over hevige stemmingswisselingen: himmelhoch jauchzend zum Tode betrübt uit zijn treurspel Egmont, volgens Steiner één van de kenmerkende eigenschappen van een prille gewaarwordingsziel.

Klärchens Lied

Freudvoll
Und leidvoll,
Gedankenvoll sein,
Langen
Und bangen
In schwebender Pein;
Himmelhoch jauchzend,
Zum Tode betrübt –
Glücklich allein
Ist die Seele, die liebt.

Schone dichtregels van Goethe. De laatste twee regels laten mijn gedachten gaan naar een recent gedicht van mijn hand, Blowing Touch (augustus 2016), opgenomen in mijn blog Delicaat (Cahier, 29 augustus 2016). ‘Storm en toorn’ doet me eveneens denken aan een kort gedicht dat ik ruim twintig jaar geleden schreef, als dertiger, voor mij acute crisisjaren; Schipbreuk (Antroposofie in perspectief), hieronder ook weergegeven. Tegenwoordig als vijftiger heb ik het evenmin ‘makkelijk’ to say the least, struggles of life, maar ‘k paar Crisis? What crisis? in toenemende mate aan krachtige bezonnenheid.

Schipbreuk

De boom der kennis
Kon zonder beroering niet nijgen
Spreekt het ingehouden zwijgen
Nadat het stilte heeft betast
En bewustzijn met lege ruimte belast
Voelend naar scherpe windvlagen
Die naar alles vernieuwde woorden jagen
Als boodschappers God’s
Nog onzichtbaar van vorm
Eens weggeëbde stemmen stil samenballend tot storm
Zal ik weldra zinken
Zelfverkoos verdrinken

Hier van Dale weer met een woordomschrijving:

Zelfvertrouwen
zelf·ver·trou·wen
zelfstandig naamwoord • het • g.mv.
1
vertrouwen in of op zichzelf, hetzij het gevoel opgewassen te zijn tegen de eisen die gesteld worden, een taak en mogelijke hinderpalen, hetzij zekerheid van optreden in het menselijk verkeer
≈ zelfverzekerdheid

Volgende week volgt een blog over een Amfortas en Parsifal thema, mede gerelateerd aan het leven van Johann Wolfgang von Goethe.

Muziek
It's Different for Girls - Joe Jackson

Geen opmerkingen:

Een reactie plaatsen

Overzicht van alle blogberichten op Cahier - Nieuwer bericht boven en ouder bericht onder

2017

Purify and Enlighten Someone – 22 mei 2017

Nature and nurture from a inner perspective – 15 mei 2017

Brief Message – 13 mei 2017

Opklaring - 11 mei 2017

Inside, outside, upside down – 8 mei 2017

Zien – 6 mei 2017

On-of-a-kind (Parsifal – Deel 8) – 1 mei 2017

Perceptie – 27 april 2017

Instignatie en initiatie – 24 april 2017

Zelfbestemming – 21 april 2017

Genuine – 17 april 2017

Inleiding intermezzo aforismen, gedachten en epigrammen – 13 april 2017

Friend – 24 maart - 2017

Time-out – 6 maart 2017

Human Behavior – 3 maart 2017

Parsifal – Deel 7 – 27 februari 2017

Parsifal – Deel 6 – 20 februari 2017

Judith von Halle – 18 februari 2017

Aforisme en perikel – Lichtflits en experiment – 13 februari 2017

Living – Foolish or not – 6 februari 2017

Parsifal – Deel 5 – 30 januari 2017

Parsifal – Deel 4 – 20 januari 2017

Parsifal – Deel 3 – 6 januari 2017

Feestdagen en Nieuwjaar – 2 januari 2017

2016

Parsifal – Deel 2 – 30 december 2016

Parsifal - Deel 1 – 23 december 2016

Tell me – 16 december 2016

Twee zielen (en niet één gedachte) – 12 december 2016

To become – 5 december 2016

Digitale geletterdheid – 28 november 2016

Onbehagen – 21 november 2016

Weekly basis – 14 november 2016

Braintwisters and inner demons – 23 september 2016

Polsslagen der tijd – 19 september 2016

Funderen – 15 september 2016

Misunderstanding – 8 september 2016

Shine – 4 september 2016

Delicaat – 29 augustus 2016

Literatuurbeschouwing – Deel 1: Literatuur als kunstuiting – 26 augustus 2016

Versnellen – 9 augustus 2016

Autonomie – 8 augustus 2016

Fighting spirit - 29 juli 2016

Wijziging vorm en inhoud van weblog Cahier – 24 juli 2016

Mara’s influence on literature writers – 22 juli 2016

Schone wereld en schone schijn, 16 juli 2016

Verbeelden – 14 juli 2016

Macht van markten en staatscontrole - 1 juli 2016

Brexit – Synopsis – 27 juni 2016

Female – 13 mei 2016

Progress – 5 mei 2016

On the March –Dienstmededeling – 25 april 2016

Over napijn, genezing en nadere toekomst – 17 april 2016

Pijn of geen pijn: een queeste en vraagstuk – 15 april 2016

2015

Dagelijks leven met in- en toewijding - 17 december 2015

Respect – 12 november 2015

Vitaliseren én wijzer worden – 9 november 2015

True nature – 5 november 2015

Simple & Not fade away – 29 oktober 2015

Literaire wegen (bezien tegen een Rotterdamse achtergrond) – 4 september 2015

Anticiperen en participeren – 22 februari 2015

Mijn schrijfwerk en wedervaren; derde maanknoop en negende levensfase – 8 februari 2015

2014

Productieve kracht laten gelden – 20 december 2014

Open wond – 1 december 2014

Over spreuken 2, 3 en 4 op weblog Sprüche in Prosa – 9 november 2014

Uit de nacht – 31 oktober 2014

Sturm und Drang en jaren die tellen – 15 oktober 2014

Citeren uit 'Sprüche in Prosa' in voorbereiding – 12 september 2014

Short one - Home Sweet Home - Rhine Harbour – 1 september 2014

Sergej O. Prokofieff en het thema van vergeestelijking van het fysieke lichaam – 5 augustus 2014

Karma van de Antroposofische Vereniging in Nederland herkennen en erkennen – Jaar 2014 – 8 juni 2014

Gezamenlijke verantwoordelijkheid – 11 mei 2014

Kunst, religie en wetenschap & mythen en mysteriescholen – 29 april 2014

Light capture – 19 april 2014

Preoccupaties – 7 april 2014

Ondernemen – Bezield en sociaal – 25 maart 2014

Schoonmaakwoede – 22 maart 2014

Politieke (geheim)taal: centraal gestelde decentralisaties rijkelijk uitgedragen – 16 maart 2014

Antroposofie en wetenschapsfilosofie (3) – Afbaken – 8 maart 2014

Antroposofie en wetenschapsfilosofie (2) – Eigen koers – 14 februari 2014

Antroposofie en wetenschapsfilosofie (1) – Voorspel - 12 februari 2014

2013

Integriteit en vrijeschoolonderwijs in toekomstperspectief – 20 juli 2013

Nieuwe koers – 22 juni 2013

Rotjeknor - We doen het zelf wel - 10 mei 2013

Nieuw orgaan - Karma en reïncarnatie - Honderd jaar terug – 1 mei 2013

Weegfactoren en onderscheid - 1 april 2013

Sociale driegeleding door de bank genomen - 26 maart 2013

Over helderziendheid en voortschrijdend inzicht - 9 maart 2013

Sympathie voor Iblis - 13 februari 2013

Money voor nothing... or love don't search itself? - 8 februari 2013

Stokken stopt - 27 januari 2013

Imagine: spielerisch to be honest - 16 januari 2013

Verbijstering, bewilderment (perplexity) en Verwirrung is kwestie van beschaving - 6 januari 2013

Dubbelblind slim - Open je ogen - 3 januari 2013

Judith von Halle en Junko Althaus - 1 januari 2013

2012

Wagners worstelingen anno 2012/13; Wagner uit Goethes Faust - 15 december 2012

'Heilig' mantra: groei, groei en nog eens groei! - 11 december 2012

With double in mirrors - 25 november 2012

Sneltreinvaart - 19 oktober 2012

Voorsorteren op digitale snelweg - 14 oktober 2012

De bijen en het Woord - 8 oktober 2012

Manifestaties van het licht - 30 september 2012

Chemische Bruiloft - 25 september 2012

Danige deining - 21 september 2012

Zinnen verzet, orde op zaken gesteld, en weer back to business as (un)usual - 24 augustus 2012

Beramen en benevelen - 22 juli 2012

Facing Mirrors and Signs on the Wall with feet on Earth - 21 juli 2012

Bloggen en bloggers online and offline - 20 juli 2012

Stilaan stilstaan - 17 juli 2012

Plaatselijke sufferdje - 2 juli 2012

Terry Boardman on Actualities - 28 juni 2012

Economieën op drift en vaart of stagnatie der volkeren - 17 juni 2012

Wisseling van de wacht - 10 juni 2012

Bredere economische horizon - 8 juni 2012

De eigenlijke Europese munt: eureka’s - 3 juni 2012

Dienstmededeling: internetadres Cahier gewijzigd - 3 juni 2012

Life with music - 3 juni 2012

Weer aan de bak - 2 juni 2012

2011

Uitweidingen over het Marcus-evangelie - 2e tekstdeel - 18 april 2011

Uitweidingen over het Marcus-evangelie - Eerste tekstdeel - 11 april 2011

'Vereeuwigen' van teksten en plaatjes – Hardlopers en doodlopers - 4 april 2011

Culturele verscheidenheid en tijdsopgaven – Karma en reïncarnatie in de praktijk - 2 april 2011

Oponthoud - Reactie volgt nog - May the Force be with You! - 28 maart 2011

Blad voor de mond nemen of absolute waarheid verkondigen - 25 maart 2011

Japanese houding en inborst bij breuklijnen en waterscheidingen - 23 maart 2011

Living on the edge – Japan - 21 maart 2011

Preludes en dissonanten - Recapitulatie en overzicht - 19 maart 2011

Psychologie en genetica van (vleesgeworden) arrogantie - 13 maart 2011

Moderne literatuurkritiek – Waar gaat het over? - 12 maart 2011

The aftermath – Slotwoord bij drieluik over Judith von Halle - 11 maart 2011

Vermeende inwijding - Judith von Halle - 6 maart 2011

Saturday - 4 maart 2011

Hey Jude – Make it better - 3 maart 2011

Sign of times – Judith von Halle for instance - 2 maart 2011

Wie is wie met wie? – Willen echten echt opstaan! - 1 maart 2011

Leidraden, labyrinten, uitwegen en valkuilen - februari 2011

M. Vasalis en Naema Tahir - Niet kijken op een dag - 27 februari 2011

Waar staat Europa bij stil? - 12 februari 2011

Omgekeerde cultus (Michaël) en Faust - 7 februari 2011

Energiek vooruit - 29 januari 2011

Pauselijk bannen - Pro-actief 'herderschap' - 17 januari 2011

Start van het nieuwe jaar: 2011 - 11 januari 2011

Anders gepland - Datum verzet - 9 januari 2011

2010

Geesteswetenschap – Hoe werken de engelen in ons astrale lichaam? - 25 december 2010

Introductie van de bewustzijnsziel - Geschiedkundige impuls - 20 november 2010

Rol van Pentagon bij oorlog en vrede - Kennisworstelingen - 13 november 2010

Vergewissen van wiskunde - 27 oktober 2010

Vooral geen water geven en zeker geen koffie morsen - 24 oktober 2010

Proactieve interactie - Michel Gastkemper over Antroposofie Monitor - 14 oktober 2010

Voor- en achterland - Volkerenkunde - 14 oktober 2010

Open internetgemeenschap - 9 oktober 2010

Symbiosen en gedeelde belangen - 3 oktober 2010

Draken van onderwerpen - Wie stelt wie met wat aan de kaak? - 30 september 2010

Feit en fictie & Begrip en inzicht - Koers Antroposofische Vereniging - 29 september 2010

Hoofdkwartier antroposofische vereniging - 27 september 2010

Digitale bibliotheek - Zeno.org - 26 september 2010

Voetbal en vechtsporten zijn niet uit den boze - 25 september 2010

Full moon almost - Spiritual shopping or tell what you can sell - 27 september 2010

Hedendaagse maieutiek - 20 september 2010

Not asleep yet - 18 september 2010

Nederlandse vertaling Steiners voordrachtencyclus over Filosofie van Thomas van Aquino - 16 september 2010

Gemoederen in en rond de Antroposofische Vereniging - Taja Gut - 16 september 2010

Hemelvaartsdag 2010 - 13 mei 2010

Stralende lentedag - 6 mei 2010

Start - 28 april 2010

Vertalen - Translate