zondag 27 februari 2011

M. Vasalis en Naema Tahir - Niet kijken op een dag

Gaat me niet lukken. Ech nie. Was voornemens vandaag een blogbericht te plaatsen welke in verband staat met Rudolf Steiner: 150 jaar (1861, geboortejaar Steiner - 2011). Maar ik kreeg het niet af vandaag vanwege de  'snelheid' (gebrek daaraan: slakkengang) van mijn teenage lapdog, Packard Bell, Easynote XV, bouwjaar, kuch ...2001.

Dat wordt dus morgen. Hak het trouwens in tweeën, want het bericht valt wel erg lang uit. Derhalve:

1. Maandag, 28-2-2011, in dit Cahier het blogbericht:
Leidraden, labyrinten, uitwegen en valkuilen
2. En dinsdag, 29-2-2011:
Over Judith von Halle

Nu me via TV verder op de hoogte stellen van de recentste ontwikkelingen in het Midden-Oosten, met name Libië. 'Ongelofelijk' die Khadaffi en consorten. De gesproken column van Naema Tahir vanmiddag in Buitenhof viel me deze keer wat tegen. Dikwijls een vrouw met doortastend inzicht. In mijn ogen tenminste. Ze begon goed met een interessante historische insteek en een aannemelijk procesbeschrijving, maar naar mijn idee verzandde haar (korte) betoog tenslotte helaas in een perspectiefloze en fatalistische prognose onder het motto: de geschiedenis zal zich (blijven) herhalen. Maar ja, wie ben ik? Geen Midden-Oosten deskundige in ieder geval.

Goede TV uitzending van VPRO boeken vanochtend. Het boek M. Vasalis - Een biografie (2011) van de hand van Maaike Meijer werd er op interessante wijze besproken. M. Vasalis (1909- 1998; Margaretha Droogleever Fortuyn-Leenmans; roepnaam in het dagelijkse leven: Kiki) was/is een zeer interessante dichteres. Er hing tot dusverre een zweem van geheimzinnigheid over haar leven en persoonlijkheid. Meijer heeft haar best gedaan om een aantal zaken over Vasalis nader uit de doeken te doen. Daar lijkt ze in geslaagd.

Kreeg tijdens de TV uitzending op een zeker moment de indruk dat Meijer in bepaalde opzichten in zekere mate psycho-analytische kijk heeft op mensenlevens. Dat weet ik natuurlijk niet zeker, maar dat idee werd versterkt nadat ik haar website had bezocht. Maar goed, daar gaat het hier niet om en mocht dat inderdaad zo zijn, dan hoeft dat nog niet per se door te klinken in de door haar geschreven biografie. Hoe verhield Vasalis zich eigenlijk tot psycho-analyse (in het bijzonder die van Freud), ze was per slot van rekening psychiater, en tot spiritualiteit in algemene en bijzondere zin?

Vasalis had een druk leven en moest de nodige ruimte inplannen en wilskracht cultiveren ter voor- en toebereiding van het schrijven van dichtwerken. Niet alleen uit- maar ook inwendig. Johann Peter Eckermann (1792 – 1854) vroeg Johann Wolfgang Goethe (1749 - 1832) eens (parafrase): 'Hoe kan ook ik ertoe komen en in slagen om dichtwerken te schrijven', waarop Goethe kortweg antwoordde: 'Concentreer je krachten'. En op Eckermanns vraag (parafrase): 'waarom dicht een dichter', stelde Goethe een retorische wedervraag: 'Waarom spint een zijderups zijde?' Dit indachtig stelt ondermeer het leven en werk van een dichteres als Vasalis in een zeker licht.

Concentratie van krachten legde ze zeker aan de dag, ze liet 'slechts' vier gewaardeerde dichtbundels na. Je kunt je afvragen wat in haar binnenste en rondom haar heen ongeschreven/onbeschreven en ongepubliceerd bleef. Waarschijnlijk wordt ook daarop in de literaire biografie van Maaike Meijer aandacht gevestigd.

6 opmerkingen:

  1. Die Vasalis, zou dat misschien familie zijn van Willem Zeylmans van Emmichoven, want ik meen dat hij getrouwd was met een Drooglever-Fortuyn.

    Die vraag van Eckermann aan Goethe 'Hoe kan ook ik ertoe komen en in slagen om dichtwerken te schrijven'is in mijn ogen wat een rare vraag. Als men er niet toe kan komen om gedichten te schrijven, dan bewijst dit waarschijnlijk dat men er gewoon niet genoeg aanleg voor heeft, want wie dat wel heeft, gaat als het ware vanzelf gedichten schrijven. Dat blijkt ook wel uit het antwoord van Goethe op Eckermanns tweede vraag:'Waarom spint een zijderups zijde?'

    Maar ik zou zeggen: Waarom zou men er eigenlijk toe moeten komen gedichten te schrijven? Negen van de tien gedichten zijn immers overbodig geschrijf? Als ik bijvoorbeeld zo'n Kouwenaar lees, dan denk ik: 'vervelende kletsmeijer, word bouwvakker of leer een ander fatsoenlijk vak.'

    BeantwoordenVerwijderen
  2. @ Ridzerd

    Ik weet het niet. Wie weet? Dan zou het wellicht zijdelingse, aangetrouwde famieleden van elkaar kunnen zijn. Vasalis is van de Leenmans tak, ze trouwde met een Drooglever Fortuyn. De pseudoniem Vasalis is een latiniserig van de middeleeuwse term en in dit geval ook achternaam Leenman(s).

    Pakweg van één van de tien van geschreven gedichten, bezien over het geheel, is niet overbodig en wel waardevol. Hoe zou het met de wereld en het gemoed van (diverse) mensen gesteld zijn als dat ééntiende deel of gelijk doorpakkend tientiende deel zou ontbreken? Jij zou daar goed mee kunnen leven denk je waarschijnlijk, omdat je zoals je zelf herhaaldelijk aangeeft niets of zeer weinig met poëzie hebt. Maar vergelijk dat eens met andere kunstvormen, poëzie is er één van. Ook daar dient kaf van koren gescheiden te worden, maar ten aanzien van esthetische waardering en scheppend vermogen wel in vrijheid, vrijheid eerbiedigend.

    Niet alle poëzieschrijvers zijn brooddichters. Vele doen of deden het erbij, naast hun bestaande vak of beroep en andere (levens)opgaven, zoal schoolvoorbeelden wat dat aangaat als Goethe en Vasalis.

    BeantwoordenVerwijderen
  3. Taalcorrectie, eerste alinea van mijn bovenstaande reactie: 'famieleden' moet natuurlijk familieleden zijn.

    BeantwoordenVerwijderen
  4. @John

    Ik ben het wel met je eens dat pakweg 1 van de tien gedichten wel waardevol en niet overbodig is.
    Maar wat bedoel je met 'gelijk doorpakkend tientiende deel zou ontbreken.'?
    Ik denk werkelijk dat een zeer groot deel van de gedichten grote onzin is, waar geen mens beter of wijzer van wordt. Neem nu eens zo'n zin als 'alles van waarde is weerloos' van Lucebert. Dat staat ergens in grote letters op een verzekeringskantoor, alsof het heel wat voorstelt. Het klinkt wel goed en interessant, maar het is nonsens.

    BeantwoordenVerwijderen
  5. @ Ridzerd

    Ook ik denk dat een groot aantal gedichten niet die waarde dragen die makers en lezers er aan toedichten. Maar poseurs en would be's met aanhang heb je bij alle kunstvormen. En dat doet zich niet alleen bij kunst en kunstscenes voor natuurlijk.

    Met tien/tiende bedoel ik: stel je voor: een kunstvorm zou helemaal wegvallen. Wat zou dat betekenen? Bijvoorbeeld muziek of schilderkunst. Stel je eens voor: een wereld zonder muziek of schilderijen en tekeningen... Wat voor armoede zou dan ontstaan en welke een gemis.

    Voor een paar mensen mag het onderhand wel duidelijk zijn dat onder andere muziek zeer belangrijk voor me is. Maar ik ben ook een dichtersnatuur, loop er niet mee te koop, dweep er ook niet mee, maar het is wel zo. Vanaf mijn twennerjaren schrijf ik zelf gedichten, sommige bevallen me beter dan andere, en als ik ze oplees of reciteer, een aantal staan in mijn geheugen gegrift of komen spontaan uit diepten in mijn binnenste weer naar boven, doet me dat wat, heeft dat een bepaalde betekenis voor me.

    Iedere kunstvorm heeft zijn eigen bestaansrecht en betekenis. Zo ook poëzie, dat is wat ik duidelijk wil maken.

    BeantwoordenVerwijderen
  6. Ik ben het zeker met je eens, ik houd ook wel van sommige gedichten, bijv. Carmiggelt, Gerard Reve, Jaques Bloem, Driek van Wissen, maar ik heb een broertje dood aan dichters die het moeilijker maken dan nodig is. De inhoud mag wel moeilijk zijn, dat is Steiner tenslotte ook, maar de schrijver of dichter moet proberen zo duidelijk en begrijpelijk mogelijk te schrijven, wat hij duidelijk wil maken. Maar misschien willen sommige dichters wel niks duidelijk maken. Dat is mij ook best, als ik het maar niet hoef te lezen.

    Neem eens deze zinnen van Kouwenaar:

    spel hoe men zich weervindt in dit haast vervleesde
    voortdurend kortstondige zelvige grondstuk, lijf
    lijk als weefsel, ik zijnde, wijn wikkend, zeker


    Waar haalt hij eigenlijk de hoogmoed vandaan om te denken dat de lezer tijd en moeite wil spenderen om dit geleuter te ontcijferen.

    BeantwoordenVerwijderen

Overzicht van alle blogberichten op Cahier - Nieuwer bericht boven en ouder bericht onder

2017

Perceptie – 27 april 2017

Instignatie en initiatie – 24 april 2017

Zelfbestemming – 21 april 2017

Genuine – 17 april 2017

Inleiding intermezzo aforismen, gedachten en epigrammen – 13 april 2017

Friend – 24 maart - 2017

Time-out – 6 maart 2017

Human Behavior – 3 maart 2017

Parsifal – Deel 7 – 27 februari 2017

Parsifal – Deel 6 – 20 februari 2017

Judith von Halle – 18 februari 2017

Aforisme en perikel – Lichtflits en experiment – 13 februari 2017

Living – Foolish or not – 6 februari 2017

Parsifal – Deel 5 – 30 januari 2017

Parsifal – Deel 4 – 20 januari 2017

Parsifal – Deel 3 – 6 januari 2017

Feestdagen en Nieuwjaar – 2 januari 2017

2016

Parsifal – Deel 2 – 30 december 2016

Parsifal - Deel 1 – 23 december 2016

Tell me – 16 december 2016

Twee zielen (en niet één gedachte) – 12 december 2016

To become – 5 december 2016

Digitale geletterdheid – 28 november 2016

Onbehagen – 21 november 2016

Weekly basis – 14 november 2016

Braintwisters and inner demons – 23 september 2016

Polsslagen der tijd – 19 september 2016

Funderen – 15 september 2016

Misunderstanding – 8 september 2016

Shine – 4 september 2016

Delicaat – 29 augustus 2016

Literatuurbeschouwing – Deel 1: Literatuur als kunstuiting – 26 augustus 2016

Versnellen – 9 augustus 2016

Autonomie – 8 augustus 2016

Fighting spirit - 29 juli 2016

Wijziging vorm en inhoud van weblog Cahier – 24 juli 2016

Mara’s influence on literature writers – 22 juli 2016

Schone wereld en schone schijn, 16 juli 2016

Verbeelden – 14 juli 2016

Macht van markten en staatscontrole - 1 juli 2016

Brexit – Synopsis – 27 juni 2016

Female – 13 mei 2016

Progress – 5 mei 2016

On the March –Dienstmededeling – 25 april 2016

Over napijn, genezing en nadere toekomst – 17 april 2016

Pijn of geen pijn: een queeste en vraagstuk – 15 april 2016

2015

Dagelijks leven met in- en toewijding - 17 december 2015

Respect – 12 november 2015

Vitaliseren én wijzer worden – 9 november 2015

True nature – 5 november 2015

Simple & Not fade away – 29 oktober 2015

Literaire wegen (bezien tegen een Rotterdamse achtergrond) – 4 september 2015

Anticiperen en participeren – 22 februari 2015

Mijn schrijfwerk en wedervaren; derde maanknoop en negende levensfase – 8 februari 2015

2014

Productieve kracht laten gelden – 20 december 2014

Open wond – 1 december 2014

Over spreuken 2, 3 en 4 op weblog Sprüche in Prosa – 9 november 2014

Uit de nacht – 31 oktober 2014

Sturm und Drang en jaren die tellen – 15 oktober 2014

Citeren uit 'Sprüche in Prosa' in voorbereiding – 12 september 2014

Short one - Home Sweet Home - Rhine Harbour – 1 september 2014

Sergej O. Prokofieff en het thema van vergeestelijking van het fysieke lichaam – 5 augustus 2014

Karma van de Antroposofische Vereniging in Nederland herkennen en erkennen – Jaar 2014 – 8 juni 2014

Gezamenlijke verantwoordelijkheid – 11 mei 2014

Kunst, religie en wetenschap & mythen en mysteriescholen – 29 april 2014

Light capture – 19 april 2014

Preoccupaties – 7 april 2014

Ondernemen – Bezield en sociaal – 25 maart 2014

Schoonmaakwoede – 22 maart 2014

Politieke (geheim)taal: centraal gestelde decentralisaties rijkelijk uitgedragen – 16 maart 2014

Antroposofie en wetenschapsfilosofie (3) – Afbaken – 8 maart 2014

Antroposofie en wetenschapsfilosofie (2) – Eigen koers – 14 februari 2014

Antroposofie en wetenschapsfilosofie (1) – Voorspel - 12 februari 2014

2013

Integriteit en vrijeschoolonderwijs in toekomstperspectief – 20 juli 2013

Nieuwe koers – 22 juni 2013

Rotjeknor - We doen het zelf wel - 10 mei 2013

Nieuw orgaan - Karma en reïncarnatie - Honderd jaar terug – 1 mei 2013

Weegfactoren en onderscheid - 1 april 2013

Sociale driegeleding door de bank genomen - 26 maart 2013

Over helderziendheid en voortschrijdend inzicht - 9 maart 2013

Sympathie voor Iblis - 13 februari 2013

Money voor nothing... or love don't search itself? - 8 februari 2013

Stokken stopt - 27 januari 2013

Imagine: spielerisch to be honest - 16 januari 2013

Verbijstering, bewilderment (perplexity) en Verwirrung is kwestie van beschaving - 6 januari 2013

Dubbelblind slim - Open je ogen - 3 januari 2013

Judith von Halle en Junko Althaus - 1 januari 2013

2012

Wagners worstelingen anno 2012/13; Wagner uit Goethes Faust - 15 december 2012

'Heilig' mantra: groei, groei en nog eens groei! - 11 december 2012

With double in mirrors - 25 november 2012

Sneltreinvaart - 19 oktober 2012

Voorsorteren op digitale snelweg - 14 oktober 2012

De bijen en het Woord - 8 oktober 2012

Manifestaties van het licht - 30 september 2012

Chemische Bruiloft - 25 september 2012

Danige deining - 21 september 2012

Zinnen verzet, orde op zaken gesteld, en weer back to business as (un)usual - 24 augustus 2012

Beramen en benevelen - 22 juli 2012

Facing Mirrors and Signs on the Wall with feet on Earth - 21 juli 2012

Bloggen en bloggers online and offline - 20 juli 2012

Stilaan stilstaan - 17 juli 2012

Plaatselijke sufferdje - 2 juli 2012

Terry Boardman on Actualities - 28 juni 2012

Economieën op drift en vaart of stagnatie der volkeren - 17 juni 2012

Wisseling van de wacht - 10 juni 2012

Bredere economische horizon - 8 juni 2012

De eigenlijke Europese munt: eureka’s - 3 juni 2012

Dienstmededeling: internetadres Cahier gewijzigd - 3 juni 2012

Life with music - 3 juni 2012

Weer aan de bak - 2 juni 2012

2011

Uitweidingen over het Marcus-evangelie - 2e tekstdeel - 18 april 2011

Uitweidingen over het Marcus-evangelie - Eerste tekstdeel - 11 april 2011

'Vereeuwigen' van teksten en plaatjes – Hardlopers en doodlopers - 4 april 2011

Culturele verscheidenheid en tijdsopgaven – Karma en reïncarnatie in de praktijk - 2 april 2011

Oponthoud - Reactie volgt nog - May the Force be with You! - 28 maart 2011

Blad voor de mond nemen of absolute waarheid verkondigen - 25 maart 2011

Japanese houding en inborst bij breuklijnen en waterscheidingen - 23 maart 2011

Living on the edge – Japan - 21 maart 2011

Preludes en dissonanten - Recapitulatie en overzicht - 19 maart 2011

Psychologie en genetica van (vleesgeworden) arrogantie - 13 maart 2011

Moderne literatuurkritiek – Waar gaat het over? - 12 maart 2011

The aftermath – Slotwoord bij drieluik over Judith von Halle - 11 maart 2011

Vermeende inwijding - Judith von Halle - 6 maart 2011

Saturday - 4 maart 2011

Hey Jude – Make it better - 3 maart 2011

Sign of times – Judith von Halle for instance - 2 maart 2011

Wie is wie met wie? – Willen echten echt opstaan! - 1 maart 2011

Leidraden, labyrinten, uitwegen en valkuilen - februari 2011

M. Vasalis en Naema Tahir - Niet kijken op een dag - 27 februari 2011

Waar staat Europa bij stil? - 12 februari 2011

Omgekeerde cultus (Michaël) en Faust - 7 februari 2011

Energiek vooruit - 29 januari 2011

Pauselijk bannen - Pro-actief 'herderschap' - 17 januari 2011

Start van het nieuwe jaar: 2011 - 11 januari 2011

Anders gepland - Datum verzet - 9 januari 2011

2010

Geesteswetenschap – Hoe werken de engelen in ons astrale lichaam? - 25 december 2010

Introductie van de bewustzijnsziel - Geschiedkundige impuls - 20 november 2010

Rol van Pentagon bij oorlog en vrede - Kennisworstelingen - 13 november 2010

Vergewissen van wiskunde - 27 oktober 2010

Vooral geen water geven en zeker geen koffie morsen - 24 oktober 2010

Proactieve interactie - Michel Gastkemper over Antroposofie Monitor - 14 oktober 2010

Voor- en achterland - Volkerenkunde - 14 oktober 2010

Open internetgemeenschap - 9 oktober 2010

Symbiosen en gedeelde belangen - 3 oktober 2010

Draken van onderwerpen - Wie stelt wie met wat aan de kaak? - 30 september 2010

Feit en fictie & Begrip en inzicht - Koers Antroposofische Vereniging - 29 september 2010

Hoofdkwartier antroposofische vereniging - 27 september 2010

Digitale bibliotheek - Zeno.org - 26 september 2010

Voetbal en vechtsporten zijn niet uit den boze - 25 september 2010

Full moon almost - Spiritual shopping or tell what you can sell - 27 september 2010

Hedendaagse maieutiek - 20 september 2010

Not asleep yet - 18 september 2010

Nederlandse vertaling Steiners voordrachtencyclus over Filosofie van Thomas van Aquino - 16 september 2010

Gemoederen in en rond de Antroposofische Vereniging - Taja Gut - 16 september 2010

Hemelvaartsdag 2010 - 13 mei 2010

Stralende lentedag - 6 mei 2010

Start - 28 april 2010

Vertalen - Translate